Tientallen zwangere vrouwen ontvluchtten el-Fasher in Soedan, waarbij ze hun leven en dat van hun baby’s riskeerden

CAIRO — Weken voordat haar geboorteplaats in handen viel van Soedanese paramilitaire groeperingen, liep Nadra Mohamed Ahmed, toen zeven maanden zwanger, met haar twee kinderen bijna 40 kilometer over onveilige wegen, totdat ze veilig vervoer vond naar opvangcentra in het hele land.

“Tegen de tijd dat ik hier aankwam, had ik al veel bloed verloren”, zei Ahmed vanuit zijn tent in een overvol vluchtelingenkamp in de Noord-Soedanese stad al-Dabbah. “Ik werd opgenomen op de IC waar ik een aantal dagen heb doorgebracht en een bloedtransfusie heb gehad.”

Ahmed arriveerde in het kamp door El-Fasher in West-Darfur te ontvluchten, twee maanden voordat de stad werd veroverd door de paramilitaire Rapid Support Forces (RSF), die al meer dan twee jaar tegen het Soedanese leger vecht.

Sinds de val van el-Fasher vorige maand zijn ruim 140 zwangere vrouwen in het al-Dabbah-kamp aangekomen, zegt Tasneem Al-Amin van het Sudan Doctors Network, een groep medische professionals die de oorlog in de gaten houden. Veel van deze vrouwen lijden aan ernstige complicaties, vooral bloedingen, die soms tot een miskraam leiden, vertelde ze in een sms aan The Associated Press.

Ahmed droeg haar 4-jarige dochter en hield de hand van haar 6-jarige zoon vast en maakte een deel van haar 14-daagse reis te voet zonder haar echtgenoot, die kort voordat ze vluchtte verdween. Hij rustte onderweg in twee nabijgelegen dorpen totdat hij vervoer kon vinden naar al-Dabbah, een stad ongeveer 1.300 kilometer (840 mijl) ten noordoosten van el-Fasher.

“Ik was erg moe tijdens de reis. Ik droeg een kind op mijn rug en een ander kind in mijn baarmoeder. We hadden niets te eten of te drinken”, zei Ahmed, die een kastanjebruine toub droeg, een traditionele jurk die door Soedanese vrouwen werd gedragen.

Ahmed is een van de vele zwangere Soedanese vrouwen die moeite hebben om hun zwangerschap af te ronden en gezonde baby’s ter wereld te brengen, in een land waar volgens VN-agentschappen 80% van de medische voorzieningen in het door oorlog verscheurde gebied zijn ingestort.

Vorige week vertelde Anna Mutavati, de regionale VN-vrouwendirecteur voor Oost- en Zuidelijk Afrika, aan journalisten dat Soedanese vrouwen gedwongen werden om op straat te bevallen.

Eerder dit jaar zei de humanitaire groep Artsen Zonder Grenzen (Artsen Zonder Grenzen) dat zwangere vrouwen in Darfur “angstaanjagende reizen” maakten door over onveilige wegen te lopen om medische hulp te zoeken bij de weinige overgebleven gezondheidszorginstellingen, resulterend in geboortecomplicaties, miskraam of overlijden.

“Toen ik in el-Fasher was, had ik geen toegang tot medische voorzieningen. Pas toen ik hier in al-Dabbah kwam, zag ik een dokter,” zei Ahmed.

Ahmed vluchtte voor el-Fasher kort nadat een RSF-projectiel zijn huis had geraakt en zijn zus had gedood.

“We hadden problemen met het ophalen van het lichaam van mijn zus. We waren getuige van een vreselijk incident en daarom besloten we te vertrekken”, zei hij.

Vorige maand raasden RSF-troepen door El-Fasher, na een belegering van meer dan 500 dagen. Volgens hulporganisaties en getuigen gingen paramilitaire groeperingen van huis tot huis om burgers te doden en seksuele misdrijven te plegen.

RSF ook bestormde het Saoedische kraamkliniek, de laatste functionerende gezondheidsinstelling in el-Fasher, waarbij naar verluidt 460 patiënten en hun collega’s omkwamen. Volgens de VN hebben door de aanvallen meer dan 6.000 zwangere vrouwen geen toegang tot gezondheidszorg voor moeders. De rampspoed heeft tienduizenden mensen gedwongen hun huizen te ontvluchten en gevaarlijke reizen te maken, in de hoop vluchtelingenkampen te bereiken.

Rasha Ahmed, die acht maanden zwanger is, is onlangs aangekomen in Tawila, een stad ongeveer 60 kilometer ten westen van el-Fasher. Ze vertelde het Internationale Comité van het Rode Kruis dat ze niemand had die haar en haar kinderen kon onderhouden, omdat haar man verdween nadat een granaat hun huis in el-Fasher had getroffen.

“Ik kwam hoogzwanger aan en had niets om me te helpen na de bevalling – niets voor mijn postpartumperiode”, zei Ahmed, wiens rechteroor tijdens de schietpartij gedeeltelijk werd afgesneden.

Hij voegde eraan toe dat de RSF de bezittingen van mensen in beslag nam en op straat gooide, waardoor ze met niets moesten vluchten.

“Ze lieten ons niets meenemen – zelfs geen lakens of dekens,” voegde hij eraan toe.

Volgens het Sudan Doctors Network is Ahmed een van de ruim honderd zwangere vrouwen die onlangs naar Tawila zijn gevlucht.

Zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven, ervaren ook ondervoeding in een land waar de voedselonzekerheid blijft stijgen.

Volgens Tim Shenk, communicatiemedewerker bij de internationale medische hulpgroep, bedroeg het mondiale percentage acute ondervoeding onder 66 zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding gaven, die tussen 27 oktober en 3 november bij aankomst in Tawila door Artsen zonder Grenzen werden gescreend, 60%.

In het Oost-Afrikaanse land voldoet bijna 74% van de vrouwen niet aan de minimale voedingsdiversiteit, wat hun voedingsinname beperkt, wat gevolgen heeft voor de gezondheid van moeders en kinderen. Volgens de VN zijn vrouwen naar verluidt op zoek naar wilde bladeren en bessen om er soep van te koken, waardoor ze worden blootgesteld aan extra risico’s op geweld, waaronder ontvoering en seksuele intimidatie.

Oorlog De relatie tussen de RSF en het leger begon in 2023, toen er spanningen uitbraken tussen de twee voormalige bondgenoten die bedoeld waren om toezicht te houden op een democratische transitie na een opstand in 2019. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie hebben de gevechten minstens 40.000 mensen het leven gekost en 12 miljoen mensen op de vlucht gejaagd. Hulporganisaties zeggen dat het werkelijke dodental veel hoger zou kunnen zijn.