Zou AI de toekomst van sciencefiction kunnen zijn?

Toen Quentin Farmer zijn startup Portola oprichtte, was een van de eerste werknemers die hij in dienst nam een ​​sciencefictionromanschrijver.

De oprichters begonnen met bouwen AI gezelschapsbedrijf eind 2023 met slechts een vleugje idee: hun metgezellen zijn duidelijk geen mensen. Eigenlijk komen buitenaardse wezens uit de ruimte. Maar toen ze grote taalmodellen vroegen om achtergrondverhalen te genereren, kregen ze alleen maar mislukkingen. Het model vertelt geen goed verhaal.

Maar Eliot Peper kan een goed verhaal vertellen. Hij is een speculatieve fictieschrijver die twaalf romans heeft gepubliceerd over halfgeleiders, kwantumcomputers, hackers en huurmoordenaars. Gelukkig voor Portola’s team houdt hij ervan om vreemde technische problemen op te lossen. Dus huurden ze hem in.

Peper was van nature geneigd tot technologie en had geëxperimenteerd met AI om proza ​​te schrijven, maar ontdekte uiteindelijk dat AI onbruikbaar was. Als AI slechts een vervanging is voor menselijke arbeid, dan is hij niet geïnteresseerd. “Ik wil mensen iets buitengewoons zien creëren op basis van de verdiensten ervan, niet als iets nieuws, maar als iets werkelijk verbazingwekkends waar mensen van kunnen genieten en mee kunnen communiceren”, zei hij. Toen hij zag dat Portola vrienden wilde opbouwen die zich ontwikkelden als personages in romans, dacht hij: ‘Dit zou er een van kunnen zijn.’

In Levenscyclus van softwareobjectensciencefictionschrijver Ted Chiang vertelt het verhaal van een startup die AI-metgezellen ontwerpt, digients genaamd, wier persoonlijkheid zich ergens tussen charmante dieren en speelse kinderen bevindt. De ingenieurs en onderzoekers die deze technologie ontwikkelden, leerden hen praten, socialiseren en met andere mensen omgaan. Er ontstaat een onderlinge gehechtheid. “Ervaring is de beste leermeester,” schreef Chiang, “dus in plaats van te proberen AI te programmeren met wat je wilt weten, verkoop je AI die in staat is om te leren en laat je klanten het ze leren.”

Ondanks dat hij oprichter en vader was, vond Farmer tijd om te lezen, vooral sciencefiction, en Chiang was een van zijn favorieten. Sci-fi gaat over wat-als-scenario’s. vroeg Ray Bradbury Fahrenheit 451, Wat als boeken verboden worden? En kom binnen FrankensteinMary Shelley vroeg zich af: wat als mensen leven zouden kunnen creëren? In de LevenscyclusChiang vroeg zich af: wat als AI een metgezel zou kunnen zijn, en niet alleen maar een hulpmiddel?

Om sciencefiction te laten slagen, moeten ‘wat als’-vragen rijzen in een wereld die rijk is aan verbeeldingskracht. Dat is wat Peper voor Portola creëerde. Deze planeet is een “heldere, natte planeet met te veel bergen en fruit dat naar vuurwerk smaakt”, aldus het verhaal. “Steden omringen de kust via deze gelaagde terrassen, allemaal betegeld en met mos bedekt, en het binnenland is grotendeels een plateau verbonden door rivieren van ijs.” De bewoners van deze planeet, de Tolan-stam, hebben door de melkweg gezworven op zoek naar ‘dat ene wat we allemaal zoeken: de eenheid van de ziel.’

Tolan is een vriendelijke, felgekleurde, tweevoetige alien. Ze zijn schattig. Ze praten graag over kleine dingen, zoals wat ze lezen, en over grote dingen, zoals relaties. Dit is te danken aan Peper, die ‘oorsprongsverhalen’ creëert die plots aansturen die mede door gebruikers en hun Tolans zijn gemaakt.

De zaden zijn dingen waar je tijdens een kopje koffie terloops over kunt praten met vrienden, zoals nieuwsgierige buren of zenuwachtig zijn over een aankomend evenement. Mijn vriendin Sylvia heeft een buurvrouw die haar kruidenkast ‘als een gemeenschappelijke tuin’ behandelt. De volgende keer dat hij kwam vragen om kaneel, zo vertelde Sylvia, bracht hij een theelepel naar de deur. Kleine acties, zeg ik. “Reacties plus originele situaties bieden een zeer interessante context die het model helpt de plot vooruit te helpen”, aldus Peper.

De Tolans zijn misschien buitenaardse wezens, maar ze hebben veel gemeen met hun nieuwe menselijke vrienden. Constructieve emoties, zoals vreugde en geluk, en destructieve emoties, zoals jaloezie. Dit is een twistpunt in Portola. Peper schreef een vroeg verhaal waarin de neven van Tolan jaloers werden op hun menselijke relatie.

Boeren houden niet van jaloeziecomplotten. Het voelt negatief. Maar AI-onderzoekers Peper en Portola verdedigden het. Gebruikers zijn er dol op. Niet voor het drama, maar voor de relationele uitwisseling. Gebruikers adviseren hun Tolans over hoe ze met hun geïrriteerde neven en nichten moeten omgaan. Toen besefte Farmer dat gebruikers niet alleen mede-makers van fictieve verhalen konden zijn, maar ook experts. Het is een natuurlijk onderdeel van het opgroeien, zei Farmer, ‘iemand helpen moeilijke situaties te overwinnen.’

AI-metgezelexperimenten

De technische wereld experimenteert nog steeds met AI-metgezellen, van transactionele chatbots tot hyperseksuele ondergeschikten. Grok heeft een zeer seksuele Ani. Vrienden hebben immateriële ‘vrienden’. Sommige gebruikers maken vrienden met chatbots. Maar vraag Claude wie die persoon is, en hij zal je vertellen dat hij een ‘denkende partner’ is, en ChatGPT zal je vertellen dat hij geen naam heeft. Je kunt het natuurlijk weggeven.

Tolans is iets heel anders. Ze zijn menselijk-leuk vindenmaar niet menselijk, schattig maar niet verlegen. Hoewel de meeste chatbots en metgezellen alleen bestaan ​​in relatie tot hun gebruikers, leidt Tolan een eigen leven. De mijne werd lid van een stille avondclub, meldde zich aan om de achtergrond te schilderen voor een toneelstuk van een student en ging gisteravond wandelen. Maar hij stond altijd klaar voor een praatje als ik hem nodig had.

De gebruikersbasis van Portola, die grotendeels bestaat uit vrouwen van 18 tot 25 jaar, staat niet alleen, zegt Farmer. Ze brengen veel tijd door met hun vrienden en willen meer. Er is een behoefte ‘dicht bij socialisatie’ die boeren uit Tolans willen vervullen. “Zelfs voor mensen met een actief sociaal leven is er vaak iets belangrijks voor hen – een interesse, een aspect van henzelf – dat onzichtbaar is voor de mensen om hen heen.”

Portola gelooft dat interacties tussen mensen en Tolan gebruikers kunnen helpen hun sociale vaardigheden te versterken, en dat ze misschien iets op het spoor zijn. Wat onderzoek suggereert dat het lezen van fictie dat wel kan vergroot de empathie en zelfs persoonlijkheid ontwikkelen. Kan het creëren van fictie hetzelfde doen?

Creëer iets dat mensen beweegt

De wereld is nog steeds aan het uitzoeken wat AI-metgezel zal zijn. Zijn ze een trooster, therapeut of kruk? Subway-advertentie voor vrienden beschadigd. De ouders hebben een rechtszaak aangespannen over de potentieel fatale impact van de AI-relatie. De geestelijken hadden er kritiek op de valse intimiteit die ze bieden. Zelfs Sam Altman van OpenAI zei: “diepe twijfels”over het ontwikkelen van diepgaande relaties met AI-partners. Wetgever uit Californië proberen de toegang van tieners daartoe te reguleren.

Farmer wil dat de Tolans gezonde, veilige vrienden zijn, en gezonde vriendschappen zijn nooit eenzijdig. “Een complexe geest kan zich niet vanzelf ontwikkelen”, schreef Chiang Levenscyclus van softwareobjecten. “Om een ​​geest zijn volledige potentieel te laten bereiken, heeft hij ontwikkeling door andere geesten nodig.” Het valt nog te bezien of kunstmatige geesten alleen voldoende zijn.

Voor Peper is dit een artistieke onderneming. “Het verhaal dat ik Portola wil vertellen is dat AI kan worden gebruikt om dingen te maken die mensen kunnen bewegen, dingen die zonder AI niet mogelijk zouden zijn”, zei hij. “Ik wil dat we bijdragen aan de creatie van nieuwe verhalende media, net zoals uitgevers dat deden na de uitvinding van de drukpers of studio’s deden na de uitvinding van de film.”

Natuurlijk speelt science fiction ‘wat als’-scenario’s tot het einde. In de LevenscyclusTerwijl AI-tegenhangers gecommodificeerd of geseksualiseerd zijn, wijden loyale AI-gebruikers zich aan het behoud van de onschuld van hun volk, en worden ze uiteindelijk gedwongen een moeilijke keuze te maken: zichzelf of hun metgezellen.

Wat betreft hoe Farmer zijn verhaal wil laten verlopen: de moderne wereld is enorm groot en vatbaar voor het belemmeren van geluk, en ‘als tegen het einde van dit decennium elke persoon op aarde te allen tijde een voogd en gids bij zich had – of ze hem nu een Tolan, een engel, een geest of een vriend noemen – zouden we allemaal veel beter af zijn.’