Recensie ‘Young Mothers’: De gebroeders Dardenne breiden hun liefdevolle filmografie uit

Jean-Pierre en Luc Dardenne zijn nu begin zeventig en hebben zich tijdens hun filmcarrière zorgen gemaakt over het lot van mensen die veel jonger en minder fortuinlijk zijn. Te beginnen met de doorbraak van de Belgische broers in 1996 “Die belofte”, over een tiener die leert op te komen tegen zijn gewelddadige vader, is hun werk ongeëvenaard in de weergave van jonge mensen die worstelen met armoede of gezinsverwaarlozing. Hoewel het nu misschien niet zo gevierd wordt als in de gloriedagen van eind jaren negentig en begin jaren 2000 – toen er nog weinig drama’s waren “Rosetta” En “Kind” beiden wonnen de Palme d’Or in Cannes – haar heldere maar liefdevolle portret van de familie Dardennes blijft een unieke traktatie om te koesteren.

Hun nieuwste nummer, ‘Young Mothers’, is niet een van hun beste, maar tegenwoordig concurreren de broers grotendeels volgens hun eigen hoge normen. En ze blijven experimenteren met hun gevestigde narratieve aanpak, waarbij de nadruk ligt op het ensemble in plaats van op een onrustig centraal personage. Maar zoals gewoonlijk presenteren deze schrijver-regisseurs een onverbloemde kijk op het leven aan de rand, waarbij ze een groep tienermoeders volgen, van wie sommigen nog steeds vrijgezel zijn. De Dardennes worden misschien ouder, maar hun zorg voor de meest kwetsbaren in de samenleving is met de jaren niet afgenomen.

De film draait om een ​​opvangcentrum in Luik, de geboorteplaats van de Dardennes, terwijl hun handcamera vijf tienermoeders observeert. De personages leven weliswaar samen, maar de situaties zijn verre van hetzelfde. Eén van de vrouwen, Perla (Lucie Laruelle), is van plan een abortus te plegen, maar omdat ze ervan overtuigd is dat haar vriend Robin (Gunter Duret) van haar houdt, besluit ze het kind te houden. Maar nu ze voor haar baby zorgde, kreeg ze zin om te rennen. Julie (Elsa Houben) wil haar drugsverslaving overwinnen voordat ze zich veilig kan voelen in haar relatie met haar baby en partner Dylan (Jef Jacobs), die ook kampt met drugsmisbruik. En dan is er nog de zwangere Jessica (Babette Verbeek), vastbesloten om de vrouw op te sporen die haar ter adoptie heeft afgestaan, en probeert te begrijpen waarom ze in haar gedachten in de steek werd gelaten.

De gebroeders Dardenne zijn begonnen als documentairemakers en hebben hun sociaal-realistische verhalen lange tijd gestructureerd als uitgeklede aangelegenheden, waarbij ze partituren en opnames van scènes in lange opnames en met minimale ophef mijden. Maar met ‘Young Mothers’ verzachten de filmmakers de risico’s die vaak aan hun films verbonden zijn. (In het verleden sluipen er soms spannende achtervolgingen in het script.) In plaats daarvan is er een meer reflecterende, maar niet minder dwingende toon met deze personages, en anderen, op zoek naar financiële en emotionele stabiliteit.

De Dardennes zijn experts in het belangrijk maken van het dagelijkse leven, niet door er buitensporige betekenis aan te geven, maar door in detail te beschrijven hoe hartverscheurend het dagelijks leven kan zijn als je worstelt om te overleven, vooral als je buiten de wet handelt. De vrouwen in “Young Mother” streven doelen na die niet altijd voor grote spanning zorgen. Maar hun doelen – schoon worden, een partner vinden om hun pasgeboren baby te adopteren – zijn net zo moeilijk.

Het is misschien onvermijdelijk dat deze ensemblewerken het beste werken vanwege hun cumulatieve impact. Met beperkte tijd voor elke verhaallijn onderzoekt ‘Young Mother’ de verschillende ziekten die deze moeders achtervolgen. Sommige problemen zijn van sociale aard – gebrek aan geld of positieve rolmodellen, gemakkelijke toegang tot drugs – terwijl andere problemen inherent zijn aan de volwassenheid van vrouwen, waar onzekerheid en onvolwassenheid verlammend kunnen zijn. De hoofdrolspelers zijn vaak een beetje vaag, hun collectieve hoop en dromen blijken interessanter dan welke specifieke reeks verhalen dan ook.

Dat wil niet zeggen dat de show niet speciaal is. In haar eerste belangrijke filmrol brengt Laruelle op aangrijpende wijze de kwetsbare mentale toestand van Perla over terwijl ze langzaam accepteert dat haar vriend haar bang heeft gemaakt. Ondertussen schrijft Verbeek een bekend Dardennes-type – een zeer onsympathiek personage in gevaar – terwijl Jessica zich koppig een weg baant in de wereld van haar mysterieuze moeder en antwoorden eist waarvan ze denkt dat ze een einde kunnen maken. Het is een opmerkelijk bot beeld dat Verbeek sluw ondermijnt door te wijzen op de kwetsbaarheid die zijn voortdurende zoektocht leidt. (Toen Jessica eindelijk de uitleg van haar moeder hoorde, werd die met nog pijnlijker onverschilligheid uitgesproken.)

Ondanks hun duidelijke genegenheid voor deze vrouwen, verhullen de gebroeders Dardenne nooit de onaangename omstandigheden van hun personages en nemen ze nooit hun toevlucht tot valse bromiden om onze angsten weg te nemen. “Young Mother” bevat echter een zoete en lichte smaak. De film viert niet alleen de veerkracht, maar brengt ook hulde aan de sociale diensten die België biedt aan risicomoeders, door een vangnet en een gemeenschapsgevoel te bieden aan mensen die nergens anders terecht kunnen. Je gaat je zorgen maken over de gebrekkige maar zeer reële hoofdrolspelers in de films van Dardennes, en bent zenuwachtig over wat er met hen zal gebeuren nadat de aftiteling is verschenen. In ‘Young Mothers’ worden deze zorgen nog groter vanwege twee dingen, zowel voor de moeders als voor de volgende generatie die ze in deze wereld van onzekerheid brengen.