Vroeger hadden we meer films zoals ‘Midwinter Break’, waarin de combinatie van een aantal geweldige acteurs, een getalenteerde schrijver en een ongecompliceerde weergave van een moeilijk en intiem scenario kritische bioscoopbezoekers wekelijks een aanbeveling gaf van een volwassen drama over de menselijke conditie.
Dat is niet langer het geval, dus het zou je vergeven zijn als je meer belang hecht aan de kleinschalige aantrekkingskracht van deze bewerking van de roman van de Ierse schrijver Bernard MacLaverty uit 2017. Zonder gimmick of pracht en praal (afgezien van de prachtige sfeer) en door opperste talent Lesley Manville En Ciaran Hindshet wekt de aangrijpende indruk van een echtpaar dat op de rand staat, maar de rand nooit helemaal onderkent. De film, vol zelfvertrouwen geregisseerd door Polly Findlay, is goed en in sommige opzichten best goed.
Moet een huwelijk als goed genoeg worden beschouwd? Want schuilen in het veertigjarige samenzijn van de gepensioneerde lerares Stella (Manville) en voormalig architect Gerry (Hinds) is een onmiskenbare afgrond. Deze splitsing vond zijn oorsprong in de turbulente jeugdjaren in Belfast, waardoor ze een gezin moesten stichten in Glasgow. Dit komt nu tot uiting in de kwetsbaarheid die hun dagelijkse gesprekken kleurt als mensen die geen rigide plek hebben om te leven.
Stella’s rusteloze energie om de zaken beter te willen maken, drijft haar ertoe een geïmproviseerde reis naar Amsterdam voor hen te organiseren. Aanvankelijk brachten ze de intimiteit in de kunst, het eten en de schoonheid van de stad nieuw leven in. Ze verzacht haar onverdraagzaamheid jegens het drankgebruik van haar man door mee te gaan naar de bar, terwijl hij zijn vrome vrouw vergezelt naar het Begijnhof, een historische religieuze woonlocatie die oorspronkelijk bedoeld was om een zusterschap van alleenstaande katholieke vrouwen te huisvesten. We concluderen dat zijn interesses niet geheel toeristisch waren, maar ook dat, omdat Hinds zo goed was, zijn wijsheid over religie – waar hij zich tegen verzette – ook op iets persoonlijks was gebaseerd.
We komen er eindelijk achter wat Stella en Gerry nog verder uit elkaar drijft. Maar deze verwachte openbaring is minder louterend dan verwacht, misschien omdat wat zich in ‘Midwinter Break’ afspeelt een ongehaaste verzameling feestelijke totaliteit is, alsof ook wij door de duisternis strompelen naast deze nerveuze dansers, die elkaar ooit goed kenden maar het vermogen hebben verloren om kennis om te zetten in begrip.
Toch is de kans om Manville en Hinds hart, ziel en scherpte te zien brengen in een gebroken huwelijk een genuanceerd vertoon van vaardigheden die niet volledig kunnen worden belemmerd door keuzes voor scenarioschrijven (zelfs als ze trouw zijn aan het bronmateriaal). Manville, een van onze grootste acteurs, is heel reëel en geeft Stella de bescherming van een gewonde soldaat. Hinds brengt ondertussen vakkundig de emotionele onbeweeglijkheid van zijn minzame partner over.
Findlay weet zich er niet mee te bemoeien als zijn acteurs al weten wat er werkelijk aan de hand is in hun situatie, of als Grace opmerkt – vooral het daadwerkelijke verband van het verhaal met de Troubles – dat er geen reden is om al te verrast te zijn. Ondanks zijn eenvoud lijkt ‘Midwinter Break’ te zweven als iets behoedzaams en vol wensdenken, in de hoop samen met het publiek dat de individuele spanningen in deze unie weer in harmonie zullen komen.
‘Midwintervakantie’
Beoordeeld: PG-13, voor thematisch materiaal over alcoholisme, grof taalgebruik, bloederige beelden en suggestief materiaal
Looptijd: 1 uur, 30 minuten
Toneelstuk: Opent vrijdag 20 februari in brede release



