Toen “Dawson’s Creek” op 20 januari 1998 in première ging, was ik 11 jaar oud. Ik ben nog nooit betrokken geweest bij een driehoeksverhouding of dronken op een huisfeestje. Maar net als veel andere millennials heb ik mijn VHS-speler trouw ingesteld om elke week “Dawson’s Creek” op te nemen op de WB.
Mijn ouders keurden het af dat hun beïnvloedbare kind semi-losbandige tienermelodrama’s verslond, dus noemde ik die VHS-banden ‘The Brady Bunch’, en rolde ik ’s avonds laat routinematig uit bed om in het geheim te kijken hoe Dawson, Joey, Pacey en Jen hun hormonale angsten doorkruisten door middel van een zeer wetenschappelijke dialoog.
Op woensdag speelt “Dawson’s Creek” James Van Der Beek stierf op 48-jarige leeftijd nadat de diagnose colorectale kanker was gesteld. Hij laat zes kinderen, een vrouw en tientallen jaren werk in film en televisie achter.
Maar voor veel millennials zal hij altijd Dawson Leery blijven.
De gezondheid van Van Der Beek ging al achteruit toen ik de maker van “Dawson’s Creek”, Kevin Williamson, profileerde Voor Qhem keer vorig jaar. De acteur stemde er echter vriendelijk mee in om vragen over het artikel via e-mail te beantwoorden. Haar opmerkingen gingen verder dan verwacht, waarbij ze op gracieuze wijze haar tijd in de show beschrijft en haar medesterren en medewerkers prees.
In de auditieruimte van ‘Dawson’ zegt Van Der Beek bijvoorbeeld dat zijn toekomstige co-ster Joshua Jackson “opviel omdat terwijl de andere acteurs zenuwachtig hun kant kozen (waaronder ikzelf), hij de energie had van een man die bereid is om voor een prijs te vechten. Ik herinner me dat ik dacht: ‘Die kerel is echt interessant. Als ze hem als Pacey zouden casten, zou dat geweldig zijn.'”
James Van Der Beek, links, en Joshua Jackson in ‘Dawson’s Creek’, wat hen tot sterren zou maken.
(Fred Norris/Wereldbank)
Van Der Beek legde ook uit dat Williamson, als showrunner, ‘zich voelde als een vriend die opgewonden was om een film te gaan maken in zijn achtertuin. Zelfs de manier waarop hij de verhaallijnen ‘pitchte’ – het was nooit een pitch. Het was een kampvuurverhaal over de mensen om wie hij gaf, dat hij op zo’n eenvoudige en boeiende manier uitdrukte dat je niet anders kon dan ook om hen te geven.’
Het millennial-publiek kan het wel schelen. A Veel.
‘Dawson’s Creek’, een rustig drama over vier vrienden die opgroeien in een klein kustplaatsje, werd al snel een bepalende toetssteen voor de Y2K-cultuur, een groot succes voor het WB-netwerk (de finale van de serie trok meer dan 7 miljoen kijkers) en een machine om sterren te maken voor de vier hoofdrolspelers: Van Der Beek, Jackson, Katie Holmes en Michelle Williams.
De slapharige, vaak in flanellen geklede Van Der Beek is niet het meest sympathieke personage in de show. (Die eer komt toe aan Jackson, die Pacey speelt, Dawsons charmante beste vriend en Joey’s eindspel-liefdesbelang.)
Maar als hoofdpersoon en gedeeltelijke avatar van Williamson – die ook zijn tienerjaren doorbracht met dagdromen en ernaar streefde filmmaker te worden – is Dawson de ‘kid next door’-pilaar waarop de show is gebaseerd.
Ja, Dawson is zeurderig, humeurig en erg egoïstisch, en dat geldt ook voor de meeste tieners. Door de zielige performance van Van Der Beek krijgt het publiek een venster waar ze zich in kunnen vastgrijpen bedrog, dood, gebroken hart en een litanie slechte beslissing.
In positieve of negatieve zin speelt Dawson een emotionele figuur en dient hij vaak als waarschuwing voor de onrust die millennials op volwassen leeftijd ervaren.
In de jaren sinds de serie in 2003 eindigde, is Dawson grotendeels teruggebracht tot ‘Dawson huilt’-meme.: screenshot van Van Der Beek Seizoen 3, zijn gezicht vertrokken van de pijn en op de rand slordig huilend, tranen vloeiend wanneer Dawson tegen Joey zegt dat hij Pacey boven hem moet verkiezen.
De emotionele relatie tussen Joey en Dawson vormt het hart van de serie.
(Fred Norris/Wereldbank)
Van der Beek later onthuld dat de tranen niet geschreven zijn. Hij is zo afgestemd op de gevoeligheden van zijn karakter dat zijn emoties op natuurlijke wijze stromen.
“Ik denk dat de kern van (Williamson’s) project een personage is waar hij veel om geeft – met gebreken en zo”, zei Van Der Beek vorig jaar in een e-mail. “Ze zijn authentiek in hun achtergrond, oprecht in hun wereldbeeld… en kwetsbaar.”
Ook Van Der Beek is kwetsbaar. Naarmate haar kanker vorderde, vertelde ze haar fans over haar gezondheidsproblemen vroege waarschuwingssignalen. Hij verscheen via video in een “Dawson’s Creek”-reünie. evenement in New York City afgelopen september, waarvan de opbrengst geld inzamelde voor kankerbewustzijn.
Bij de dood van Van Der Beek was er geen echte instrumentale partituur of ingebouwde montage van zijn beste momenten om de klap te verzachten, zoals dat het geval zou zijn geweest met het personage in ‘Dawson’s Creek’ (hoewel het internet ongetwijfeld overspoeld zou worden met door fans gemaakte bewerkingen).
Maar door zijn werk aan ‘Dawson’s’ kon een generatie troost putten uit de jongen met de sterrenogen op de kade in Capeside die ons ooit uitnodigde in zijn rommelige, emotionele wereld.
