Japan wordt geconfronteerd met een dementiecrisis – kan technologie helpen?

Vorig jaar verlieten ruim 18.000 ouderen met dementie hun huis en gingen naar Japan. Bijna 500 mensen werden later dood aangetroffen.

De politie zegt dat het aantal gevallen sinds 2012 is verdubbeld.

Senioren van 65 jaar en ouder vormen nu bijna 30% van de Japanse bevolking – het op één na hoogste percentage ter wereld, na Monaco, volgens de Wereldbank.

Deze crisis wordt nog verergerd door de krimpende beroepsbevolking en strikte beperkingen op de komst van buitenlandse werknemers om gezondheidszorgdiensten te verlenen.

De Japanse regering heeft dementie aangemerkt als een van de meest urgente beleidsuitdagingen, en het ministerie van Volksgezondheid schat dat de aan dementie gerelateerde kosten voor gezondheidszorg en sociale zorg in 2030 14 biljoen yen ($90 miljard; £67 miljard) zullen bedragen – tegen negen biljoen yen in 2025.

In haar nieuwste strategie heeft de regering een sterkere verschuiving naar technologie gesignaleerd om de druk te verminderen.

In het hele land adopteren gemeenschappen op GPS gebaseerde systemen om mensen die reizen te volgen.

Sommige regio’s bieden draagbare GPS-tags die de autoriteiten kunnen waarschuwen wanneer iemand een aangewezen gebied verlaat.

In sommige steden ontvangen supermarktmedewerkers realtime meldingen – een soort vangnet voor de gemeenschap waarmee vermiste mensen binnen enkele uren kunnen worden opgespoord.

Andere technologieën zijn erop gericht dementie eerder op te sporen.

Fujitsu’s AiGait gebruikt AI om houdings- en looppatronen te analyseren en vroege tekenen van dementie te detecteren – schuifelen, langzamer draaien of moeite met staan ​​– en zo een skeletachtig raamwerk te creëren dat door artsen kan worden beoordeeld tijdens routinecontroles.

“Vroege detectie van leeftijdsgebonden ziekten is van cruciaal belang”, zegt Hidenori Fujiwara, een woordvoerder van Fujitsu. “Als artsen motion capture-gegevens kunnen gebruiken, kunnen ze eerder ingrijpen en mensen helpen langer actief te blijven.”

Ondertussen ontwikkelen onderzoekers van Waseda University AIREC, een mensachtige robot van 150 kg die is ontworpen om de verzorger van de ‘toekomst’ te zijn.

Het kan iemand helpen sokken aan te trekken, eieren te roeren en de was op te vouwen. Wetenschappers van Waseda University hopen dat AIREC in de toekomst luiers kan verschonen en doorligwonden bij patiënten kan voorkomen.

Soortgelijke robots worden al in verpleeghuizen gebruikt om muziek te spelen voor bewoners of hen te begeleiden bij eenvoudige rekoefeningen.

Ze monitoren patiënten ook ’s nachts – ze worden onder matrassen geplaatst om hun slaap en toestand te volgen – en verminderen de noodzaak voor mensen om onderzoeken uit te voeren.

Hoewel er in de nabije toekomst humanoïde robots worden ontwikkeld, zegt assistent-professor Tamon Miyake dat het vereiste niveau van precisie en intelligentie de afgelopen vijf jaar zal duren voordat dergelijke robots veilig met mensen kunnen communiceren.

“Dit vereist detectie van het hele lichaam en adaptief begrip – hoe je je kunt aanpassen aan elke persoon en situatie”, zei hij.

Emotionele steun maakt ook deel uit van de innovatiedrang.

Poketomo, een robot van 12 cm hoog, kan in een tas worden gedragen of in een zak worden gestopt. Het herinnert gebruikers eraan medicijnen te nemen, vertelt je in realtime hoe je je kunt voorbereiden op het weer buiten en biedt gesprekken voor degenen die alleen wonen, wat volgens de makers het sociale isolement helpt verminderen.

“We concentreren ons op sociale kwesties… en gebruiken nieuwe technologie om die problemen op te lossen”, vertelde Miho Kagei, ontwikkelingsmanager bij Sharp, aan de BBC.

Hoewel apparaten en robots nieuwe manieren bieden om te helpen, blijft menselijke verbinding onvervangbaar.

“Robots moeten menselijke verzorgers aanvullen en niet vervangen”, zegt Miyake, wetenschapper van de Waseda Universiteit. “Hoewel ze sommige taken kunnen overnemen, is hun primaire rol het assisteren van zorgverleners en patiënten.”

In het Wrong Orders Restaurant in Sengawa, Tokio, opgericht door Akiko Kanna, stromen mensen toe om bediend te worden door patiënten die aan dementie lijden.

Geïnspireerd door de ervaring van haar vader met de aandoening, wilde mevrouw Kanna een plek waar mensen betrokken konden blijven en een gevoel van doelgerichtheid konden ervaren.

Toshio Morita, een van de obers van het café, gebruikt bloemen om te onthouden welke tafel wat heeft besteld.

Ondanks zijn cognitieve achteruitgang genoot Morita van de interacties. Voor zijn vrouw biedt het café rust en houdt hij zich bezig.

Kanna Cafe illustreert waarom sociale interventie en gemeenschapssteun belangrijk blijven. Technologie kan hulpmiddelen en hulp bieden, maar betekenisvolle betrokkenheid en menselijke verbinding zijn wat mensen met dementie werkelijk ondersteunt.

‘Eerlijk gezegd? Ik wil wat zakgeld. Ik vind het leuk om allerlei soorten mensen te ontmoeten,’ zei meneer Morita. “Iedereen is anders – dat maakt het leuk.”

Aanvullende rapportage door jaltson is chammar