ROME — Een verborgen klooster ligt op slechts een steenworp afstand behoorde tot Rome Het Pantheon is een vredige plek voor stille meditatie – als de miljoenen toeristen die er langs sjokken wisten dat het er was.
Achter grote houten deuren onthullen muren van fresco’s die voor het grote publiek gesloten zijn, details van de dramatische geschiedenis van het complex, inclusief pauselijke conclaven en de ondervraging van Galileo Galilei door de inquisitie.
In het midden ligt een vijver gevuld met goudvissen en schildpadden, omringd door olijfbomen, twee grote palmbomen en een boom gevuld met felgekleurde sinaasappels die de monniken gebruiken om marmelade te maken. Een goeddoorvoede kat, ontspannend op een zonnig plekje in het gras. In het klooster rondom het klooster wonen nog twintig broeders die hun taken uitvoeren.
“Het was ontworpen als een plaats voor gebed en meditatie en moedigde daarom in sommige opzichten het gebed en de meditatie van de monniken aan”, zei broeder Aucone.
Door de eeuwen heen heeft deze ruimte de aandacht getrokken van belangrijke figuren; de heilige Catharina van Siena en de renaissanceschilder Fra Angelico liggen beide begraven in aangrenzende basilieken. Het was de plaats van historische gebeurtenissen, waaronder twee conclaven en de Romeinse inquisitie.
De naam van de basiliek naast het klooster, Santa Maria Sopra Minerva, is een knipoog naar het verleden, een katholieke basiliek gewijd aan de Maagd Maria bovenop wat ooit een heidense tempel was voor de Romeinse god van de wijsheid, Minerva.
“Het klooster van Santa Maria Sopra Minerva is een van de grootste en misschien wel de mooiste van heel Rome en was een groot cultureel centrum in de oudheid en zelfs vandaag de dag”, zegt kunsthistoricus Claudio Strinati.
Het was het gebied waar mensen samenkwamen om hun stem uit te brengen toen Julius Caesar aan de macht was. Aan het eind van de 13e eeuw bouwden de Dominicanen een kerk op de locatie. Het oorspronkelijke klooster werd omstreeks 1570 vervangen door een klooster ontworpen door architect Guidetto Giudetti, een leerling van Michelangelo.
Verschillende fresco’s die de muren en het gewelfde plafond bedekken, beelden de mysteries van de rozenkrans uit en waren bedoeld om het contemplatieve leven van de dominicaanse monniken die in het klooster woonden, aan te moedigen. Andere fresco’s, gelegen in nissen en hoeken rond het klooster, onthullen de volledige geschiedenis van de locatie en de activiteiten van haar bewoners.
Het klooster diende in de 16e eeuw als kantoor van de Romeinse inquisitie. Verschillende portretten in medaillons hoog op de kloostermuren tonen onthoofde dominicanen die als inquisiteurs aan het werk zijn met alleen stronken om hun nek en hun hoofd in de handen.
“Er was onder andere een inquisitierechtbank waar de beroemde Galileo Galilei werd ondervraagd”, legt Strinati uit.
In een kamer naast het klooster werd Galileo Galilei gedwongen het ‘ketterse’ idee op te geven dat de aarde en andere planeten om de zon draaiden toen hij in 1633 voor de rechters van de inquisitie stond.
De renaissanceschilder Fra Angelico, een dominicaan, woonde in de abdij toen hij de fresco’s schilderde in de Niccolinekapel in het Vaticaan. Fra Angelico was in de vijftig, maar hij ziet er veel ouder uit met zijn medaillons op de kloostermuren. Binnen zat een verschrompelde oude man in monnikskleren, gebogen over een schilderij.
Andere medailles tonen de heilige Catharina van Siena, die tijd in de abdij doorbracht en wier graftombe zich in de basiliek naast de abdij bevindt. Pater Aucone merkte droevig op dat ze, ook al hadden ze het lichaam, de schedel moesten afstaan aan de dominicanen in Siena.
De gebouwen rondom het klooster waren de locatie van twee pauselijke conclaven die in 1431 tot paus Eugene IV en in 1447 tot paus Nicolaas V kozen. Vijf pausen liggen begraven in de basiliek.
Volgens Strinati zijn het de verborgen schatten zoals het klooster naast Santa Maria Sopra Minerva die Rome zo betoverend maken.
“Er is een hele geschiedenis die verborgen is en daarom wordt er soms iets ontdekt en hebben alle generaties, inclusief de mijne, iets ontdekt”, zei hij. “De komende generaties zullen blijven ontdekken waarom dit zo groot en zo diepgaand is dat er zoveel geheim en verborgen wordt gehouden. En dat is één element van de aantrekkingskracht ervan.”
