In bijna een kwart eeuw aan Oscar-animatiefilmcategorieën heeft Disney of Pixar Studios 15 van de 24 keer gewonnen.
Toen de onderscheiding echter zijn 25e jaar naderde, vonden er belangrijke veranderingen plaats. Disney/Pixar heeft al drie jaar niet gewonnen, en vorig jaar wel “Stroom” het is de eerste keer dat een onafhankelijke animatiefilm wint.
De nominaties voor 2026 zetten die trend voort: dit is het tweede jaar op rij met twee onafhankelijke kenmerken: “Arko,” van het productiebedrijf Remembering, en ‘Kleine Amélie of Rain-personage’, een coproductie tussen Ikki Films en Maybe Movies is in de race. Beiden gingen in première op het filmfestival van Cannes in 2025, dat hun producenten beschouwden als een belangrijk onderdeel van hun reis naar de Academy Awards.
“Voor een onafhankelijke film als de onze moeten we een goede festivalcarrière hebben”, zegt Nidia Santiago, CEO van Ikki Films en producent van “Little Amélie.” Na Cannes werd “Little Amélie” overgenomen door GKIDS, en “Arco” werd opgepikt door Neon (dat ook vier van de vijf internationale speelfilmkandidaten had – die allemaal in première gingen in Cannes).
Beide distributeurs hebben indrukwekkende campagnes opgezet die twee animatiefilms mogelijk hebben gemaakt met een budget van ongeveer 11 miljoen dollar, oftewel 10% van het gerapporteerde budget voor “KPop Demon Hunter,” om te concurreren met de grote jongens. GKIDS heeft “Little Amélie” met succes gepusht om te strijden voor de beste speelfilm bij de Annie Awards voor excellentie in animatie, een categorie die doorgaans gereserveerd is voor grote studio’s. “Ze geloven dat we ‘KPop’ voor kunnen zijn omdat we een verhaal te vertellen hebben”, zegt Henri Magalon, CEO en producer van Maybe Movies.
Remembers werd in 2018 opgericht door Ugo Bienvenu en Félix de Givry. Hoewel ‘Arco’ hun eerste speelfilm is, hebben ze een aantal korte animatiefilms geproduceerd. Ook maken ze geanimeerde commercials voor luxemerken als Chanel en Hermès.
“Het is net Robin Hood, die commerciële projecten gebruikt om onszelf te betalen en opnieuw in onze films te investeren”, zei De Givry. “Dat is het hele idee van Remember. We vinden het geweldig dat geld een middel is, en geen doel.”
“Little Amélie” is ook de eerste speelfilm van Ikki Films, hoewel ze sinds de oprichting in 2011 al meer dan een dozijn korte films hebben geproduceerd. “De films verkochten zeer goed in veel landen, waardoor we andere projecten konden blijven produceren en ontwikkelen”, aldus Santiago. “We produceren ook live-actionfilms samen met Latijns-Amerika.”
Het meest gevestigde bedrijf van het stel, opgericht door Magalon in 2003, is Maybe Movies, dat begon met onafhankelijke live-actiefilms voordat hij overging op animatie. Zijn eerste film, ‘Ernest & Celestine’ (2012), werd eveneens genomineerd voor een Oscar. ‘Kleine Amélie’ is haar zesde animatiefilm – haar belangrijkste inkomstenbron tot nu toe, ook al bevindt de film zich momenteel in de laatste fase van de ontwikkeling van een geanimeerde televisieserie.
Je zou je kunnen voorstellen dat Remembers, Ikki Films en Maybe Movies na de Oscar-doorbraak op zoek zouden gaan naar manieren om te groeien en uit te breiden. Ze zijn echter verenigd in de overtuiging dat klein blijven cruciaal is voor hun succes op de lange termijn.
Een scène uit “Kleine Amélie of het karakter van de regen”.
(GKIDS)
“We willen niet groot zijn. We willen gewoon goede films maken”, zei Bienvenu. “Ons doel is niet om de grootste studio te zijn; als we geen verhaal te vertellen hebben, zullen we het niet produceren. Het belangrijkste is om iets te vinden dat groter aanvoelt dan wij. Als we het vinden, zullen we succesvol zijn.”
“Wat voor ons belangrijk is, is vrijheid”, zei Bienvenu.
“We proberen altijd op het ambachtelijke niveau te blijven en van Remembers een ambachtsbedrijf te maken”, voegt De Givry toe. “We zouden industriëler kunnen zijn en meer kunnen produceren, maar dit zou resulteren in minder creatieve controle.”
“We willen het klein houden”, beaamt Magalon. “We hebben met geen enkele studio een financiële relatie, dus dat geeft ons flexibiliteit. Als we een 3D-studio nodig hebben, of in Europa willen coproduceren, dan kan dat. ‘Amélie’ is de eerste keer dat we een productie 100% in Frankrijk doen. Het is een financiële uitdaging, maar de nabijheid van elkaar is een groot voordeel voor iedereen.”
De flexibiliteit waar Magalon naar verwijst, is de reden waarom deze bedrijven blijven groeien. Ze hebben allemaal kleine kernteams die zich uitbreiden en terugtrekken als het project dit vereist. “We zijn een soort accordeon”, zegt Bienvenu, wiens personeel bij Remembers doorgaans uit 15 tot 20 mensen bestaat, hoewel zijn personeel tijdens de productie van “Arco” uitgroeide tot 150. Ikki Films heeft vier vaste medewerkers, waaronder Santiago, en Maybe Movies heeft er maar twee. (Ter vergelijking: de regisseur van “Zootopia 2” heeft geschat op 2.000 mensen bijgedragen aan de film gedurende de ruim vijf jaar van productie.)
Santiago legt uit dat “we, afhankelijk van het project dat we doen, op zoek gaan naar een specifieke studio. Of we huren rechtstreeks freelancers in, omdat we graag werken met unieke technieken zoals stop-motion.” Hij werd benaderd door investeerders om zijn bedrijf te ontwikkelen, maar hij wees ze af.
“Dat betekent dat ik me moet concentreren op winst boven kunst. Ik wil doorgaan met het maken van arthouse-films”, zei Santiago. “Onze structuur geeft ons veel vrijheid. We kunnen werken met vreemde onderwerpen en films die we leuk vinden, films waarvan we denken dat ze het publiek zullen aanspreken.”
Er is ook geen verleiding om met een groter budget te werken. Magalon en Santiago schreven het lagere budget toe aan meer artistieke vrijheid, wat resulteerde in een betere film.
“Hoe groter het budget, hoe meer mensen hun geld terug willen krijgen”, aldus Magalon. “Maar toen werd het verhaal gemarteld en hadden te veel mensen een mening.”
Of, zoals Santiago het stelt: het lagere budget ‘maakt het menselijker’.
