LONDEN — Britse premier Keir Starmer wordt geconfronteerd met een strijd om in functie te blijven na de gevolgen van zijn besluit in 2024 om veteraan politicus Peter Mandelson te benoemen tot Britse ambassadeur in de VS, ondanks Mandelsons banden met pedofiel Jeffrey Epstein.
Starmers beoordeling stond in de schijnwerpers als nooit tevoren, vooral daarna heeft vorige week miljoenen documenten met betrekking tot Epstein vrijgegeven van het Amerikaanse ministerie van Justitie laat zien hoe nauw de relatie is.
Er was wijdverbreide woede over het feit dat de premier Mandelson, een van de sleutelfiguren van Starmer’s Labour Party, op deze gevoelige en belangrijke post had benoemd. Starmer had Mandelson ontslagen nadat in september de eerste golf e-mails was gepubliceerd, waaruit bleek dat hij bevriend bleef met Epstein nadat de overleden financier in 2008 werd veroordeeld voor zedendelicten waarbij minderjarigen betrokken waren.
Maar uit e-mails die deze week zijn gepubliceerd, blijkt dat Mandelson, als lid van het Labour-kabinet, in 2009 ook gevoelige – en mogelijk marktbewegende – overheidsinformatie doorgaf aan de in ongenade gevallen financier.
Starmers leiderschap is nu in twijfel getrokken. Sommige Labour-parlementsleden zeggen dat hij moet aftreden, terwijl anderen zich duidelijk ongemakkelijk voelen, na een reeks misstappen sinds de partij bij verkiezingen weer aan de macht kwam. verpletterende overwinning in juli 2024.
Starmer probeert terug te vechten. Hij heeft verontschuldigen aan het Britse publiek en de slachtoffers van Epsteins sekshandel omdat ze geloofden in wat hij ‘Mandelsons leugens’ noemde.
Er zijn een aantal manieren waarop Starmer dit zou kunnen doen, waarvan sommige gemakkelijker zijn dan andere.
De eenvoudigste optie zou zijn dat Starmer zijn voornemen aankondigt om af te treden, wat zou leiden tot verkiezingen voor het Labour-leiderschap. Aftreden is mogelijk als een delegatie van kabinetsleden tegen Starmer zegt dat hij te veel steun binnen de partij heeft verloren of als leden van zijn regering uit protest aftreden.
Onder degenen waarvan wordt aangenomen dat ze leiderschapsambities hebben, is onder meer de minister van Volksgezondheid WeststraatMinister van Binnenlandse Zaken Shabana Mahood en voormalig vice-premier, Angela Raynerdie vorig jaar moest aftreden nadat hij toegaf dat hij niet genoeg belasting had betaald over de aankoop van een huis. Het probleem voor Rayner is dat het onderzoek hiernaar nog loopt.
Er is echter nog geen duidelijke koploper.
Andy BurnhamDe populaire burgemeester van Manchester, die later deze maand uitgesloten is van deelname aan de speciale verkiezingen van de stad, komt niet in aanmerking omdat de leider afkomstig moet zijn uit een parlementaire partij.
Wie er ook kandidaat zal zijn, de verkiezingen zullen waarschijnlijk weken duren, en Starmer zal waarschijnlijk in functie blijven tot het voorbij is.
Als Starmer besluit onmiddellijk af te treden, zullen het kabinet en het bestuursorgaan van Labour waarschijnlijk een interim-leider kiezen om premier te worden, misschien iemand die niet in aanmerking komt om Labour-leider te worden. Vicepremier David Lammy kan aan deze eisen voldoen.
Volgens de regels van de Labour-partij moeten kandidaten de steun hebben van een vijfde van het parlement van de partij, wat neerkomt op 80 parlementsleden.
Degenen die de drempel halen, moeten dan de steun krijgen van 5% van de lokale kiezers van de Labour Party of van ten minste drie partijleden, waarvan er twee vakbonden moeten zijn. Geaffilieerden zijn groepen of organisaties waarvan wordt aangenomen dat ze belangen hebben die in lijn liggen met de Partij van de Arbeid; inclusief vakbonden en coöperatieve en socialistische verenigingen.
Partijleden en aangesloten partijen die aan de vereisten voldoen, zullen vervolgens een leider kiezen met behulp van een stemsysteem dat de kandidaten rangschikt. De winnaar is de eerste kandidaat die meer dan 50% van de stemmen behaalt.
Koning Karel III Vervolgens zal het de winnaar uitnodigen om premier te worden en een regering te vormen.
Als Starmer niet aftreedt, kan hij voor een uitdaging komen te staan, die waarschijnlijk van binnen zijn kabinet zal komen.
In tegenstelling tot de Conservatieve Partij, die een geschiedenis heeft van het verwijderen van leiders als Margaret Thatcher in 1990 Boris Johnson in 2022 heeft Labour dat spiergeheugen niet. Er is nog nooit een Labour-premier afgezet, hoewel Tony Blair in 2007 zijn plannen aankondigde om af te treden na een reeks ontslag op laag niveau.
Uitdagers moeten aan de bovenstaande geschiktheidsdrempels voldoen, maar Starmer neemt automatisch deel aan de stemming.
Starmer wordt de komende weken geconfronteerd met een reeks obstakels. De eerste kunnen de komende dagen komen dossiers met betrekking tot het Mandelson-examen gepubliceerd. Starmer hoopt dat ze de omvang van Mandelsons leugens laten zien. Anders zou dit een groot gevaar voor de premier kunnen zijn.
Een andere potentiële valkuil zijn de speciale verkiezingen in Gorton en Denton op 26 februari, normaal gesproken een veilige Labour-zetel. Deze keer zal het echter een zware strijd worden, met uitdagingen van de anti-immigratie Britse Hervormingspartij aan de rechterkant en de Groene Partij aan de linkerkant.
Het besluit om Burnham uit zijn ambt te weren houdt ook risico’s in voor de Labour Party. Hoewel hij werd geblokkeerd omdat een overwinning van Burnham zou leiden tot dure speciale verkiezingen voor burgemeester in Manchester, beweren critici dat Starmer niet wil dat een potentieel gevaarlijke rivaal terugkeert naar het Lagerhuis.
Daarna zijn er in mei algemene verkiezingen. Velen binnen de Labour Party vrezen dat de partij voor het eerst sinds de wetgevende macht in 1999 de macht in Wales zal verliezen, zwaar zal verliezen in Schotland en een pak slaag zal krijgen bij de lokale verkiezingen in Engeland.
Het is duidelijk dat Starmer voor een moeilijke situatie staat.
Hierin zijn geen verrassende ontwikkelingen opgenomen die zijn premierschap verder zouden kunnen opschudden.
“Evenementen, vrienden, evenementen”, zei Harold Macmillan, premier tussen 1957 en 1963, toen hem werd gevraagd wat de grootste uitdaging voor leiders was.
