De presidentsverkiezingen in Chili zullen in december worden voortgezet met een tweede stemronde tussen de Communistische Partij en extreemrechtse kandidaten, nadat de eerste ronde op zondag geen echte winnaar heeft opgeleverd.
De verkiezingscampagne werd gedomineerd door misdaad en immigratie, aangezien de migratie naar het land de afgelopen jaren toenam en kandidaten beloofden buitenlandse bendes zoals de Venezolaanse Tren de Aragua te zullen bestrijden.
Jeannette Jara van de Communistische Partij, afkomstig uit de regeringscoalitie, won ternauwernood de eerste ronde, gevolgd door de rechtse kandidaat José Antonio Kast.
De verwachting was dat de resultaten Kast een boost zouden geven, aangezien Jara de enige linkse kandidaat was die tegen verschillende rechtse kandidaten opkwam, die de stemmen van rechts verdeelden.
Bij de tweede verkiezing van 14 december moeten de kiezers zich verenigen om een van de twee kandidaten te kiezen.
Kast zal naar verwachting stemmen krijgen van andere kandidaten die de laatste twee niet haalden, waaronder de centrumrechtse senator Evelyn Matthei en het radicale libertaire congreslid Johannes Kaiser.
Als dit gebeurt, zal Chili het nieuwste land in Latijns-Amerika worden dat naar rechts verschuift.
Kast is een conservatieve advocaat en voormalig congreslid die de tweede verkiezing van 2021 verloor van president Gabriel Boric. Het is de derde keer dat hij zich kandidaat stelt voor het presidentschap.
De vader van negen kinderen heeft een hardhandig optreden tegen de immigratie gepromoot, inclusief een ‘grensmuur’ in Trump-stijl, is tegen abortus, zelfs in geval van verkrachting, heeft kritiek geuit op het milieu- en inheems activisme, en wil de staat inkrimpen.
Zijn broer was minister tijdens de dictatuur van Augusto Pinochet en zijn vader was lid van de nazi-partij.
Tijdens zijn toespraak op de verkiezingsavond zei hij dat Chili “een voortzetting van een zeer slechte regering moet vermijden. Misschien wel de slechtste regering in de geschiedenis van de Chileense democratie.”
Jara was lid van de Communistische Partij, maar in de praktijk zagen velen hem als centrumlinks. Hij was minister in de regering van president Boric en zijn programma omvatte beloften om de lithiumproductie te verhogen, het minimumloon te verhogen, nieuwe gevangenissen te bouwen en het leger in te zetten om de Chileense grenzen te beschermen.
Toen de resultaten zichtbaar werden, zei hij: “De democratie in ons land moet behouden en gekoesterd worden. En we zullen veel moeten uitgeven om deze te herstellen, want op dit moment is de democratie in gevaar.”
Beide kandidaten spraken hun beloften uit om misdaad en immigratie uit te roeien, naarmate de georganiseerde misdaad en ontvoeringen in het land toenemen.
De bevolking van buitenlanders in Chili is sinds 2017 blijven toenemen. Het Nationaal Migratiebureau zei dat dit aantal in december 2023 meer dan 1,9 miljoen mensen zal bereiken. Officiële schattingen wijzen erop dat ten minste 330.000 mensen migranten zonder papieren zijn die illegaal in het land wonen, waarvan de meesten afkomstig zijn uit Venezuela.
Kast wijt de stijging van de criminaliteit aan immigratie, hoewel sommige onderzoeken aantonen dat degenen die in het buitenland zijn geboren gemiddeld minder misdaden plegen dan Chilenen.
Chili, dat als welvarender en veiliger wordt beschouwd in vergelijking met sommige andere Latijns-Amerikaanse landen, is een wenselijke bestemming voor migranten in de regio, en voor degenen die terugkeren uit Amerika na het harde optreden van president Trump tegen de migratie.
Kast heeft gezworen loopgraven te bouwen langs de noordelijke grenzen van Chili met Peru en Bolivia, en massale deportaties uit te voeren van migranten zonder papieren en mensen die het land illegaal zijn binnengekomen.
Hij beloofde ook nieuwe, maximaal beveiligde gevangenissen, zoals die al in El Salvador zijn gebouwd.
Jara heeft beloofd nieuwe gevangenissen te bouwen en buitenlanders die veroordeeld zijn voor drugshandel uit te zetten.
Deze verkiezing was de eerste keer dat alle kiesgerechtigden automatisch als kiezers werden geregistreerd, en stemmen was verplicht in Chili.
